Stress: symptomen, tekenen en oorzaken
Stress: symptomen, tekenen en oorzaken
22 oktober 2018 

Stress: symptomen, tekenen en oorzaken

Stress is niet altijd slecht. In kleine hoeveelheden kan het je helpen onder druk te presteren en je te motiveren om je best te doen. Maar als je constant in de noodmodus werkt, gaan je lichaam en geest de prijs betalen. Als je je vaak verward en overweldigd voelt, is het tijd om actie te ondernemen om je zenuwstelsel weer in balans te brengen. Je kunt jezelf beschermen en eraan werken hoe je denkt en wat je voelt. Door de tekenen en symptomen van chronische stress te herkennen en stappen te ondernemen zorg je ervoor dat je jezelf goed blijft voelen.

Wat is stress?

Stress is de manier waarop je lichaam reageert op elke vorm van moeten of dreiging. Wanneer je het gevaar voelt – of het nu echt is of ingebeeld – gaan de verdedigingsmechanismen van het lichaam in een hogere versnelling. Dit is een snel en automatisch proces dat bekend staat als de ‘vecht-of-vlucht’ reactie of de ‘stressreactie’.

De stressreactie is de manier waarop het lichaam je beschermt. Als het goed werkt, helpt het je om gericht, energiek en alert te blijven. In noodsituaties kan stress je leven redden, waardoor je extra kracht krijgt om jezelf te verdedigen, of bijvoorbeeld om op tijd de remmen in te drukken om een ongeluk te voorkomen.

Stress kan je ook helpen om uitdagingen aan te gaan. Het is wat je scherp houdt tijdens een presentatie op je werk, je concentratie verscherpt als je een belangrijke vrije worp moet nemen, of je ertoe brengt om voor een examen te studeren wanneer je liever tv kijkt. Maar als stress verder gaat dan een bepaald punt, stopt het met nuttig zijn. Het begint dan grote schade aan te richten aan je gezondheid, je humeur, je productiviteit, je relaties en je kwaliteit van leven.

Vecht-of-vlucht reactie: wat gebeurd er in het lichaam?

Wanneer je je bedreigd voelt, reageert je zenuwstelsel door een stroom stresshormonen af te vuren, waaronder adrenaline en cortisol. Deze hormonen schudden het lichaam wakker voor noodmaatregelen. Je hart gaat sneller kloppen, je spieren spannen zich aan, je bloeddruk stijgt, je ademhaling versnelt en je zintuigen worden scherper. Deze lichamelijke veranderingen vergroten je kracht en uithoudingsvermogen, versnelt je reactietijd en verbetert je focus. Je lichaam bereid zich voor om te vechten of te vluchten voor het gevaar dat je tegenkomt.

De effecten van langdurige stress

Je zenuwstelsel is niet erg goed in het onderscheiden van emotionele en fysieke bedreigingen. Als je super gestrest bent over een ruzie met een vriend, een werkdeadline of een berg rekeningen, kan je lichaam net zo sterk reageren als wanneer je voor een leven of dood situatie staat. En hoe meer je noodstresssysteem is geactiveerd, hoe gemakkelijker het wordt geactiveerd en hoe moeilijker het wordt om het uit te schakelen.

Als je de neiging hebt om vaak gestrest te raken – zoals velen van ons doen in de veeleisende wereld van vandaag – kan je lichaam het grootste deel van de tijd in een verhoogde staat van stress verkeren. En dat kan tot ernstige gezondheidsproblemen leiden. Chronische stress verstoort bijna elk systeem in je lichaam. Het kan je immuunsysteem onderdrukken, je spijsverterings- en voortplantingssysteem verstoren, het risico op een hartaanval en beroerte verhogen en het verouderingsproces versnellen. Het kan zelfs het brein opnieuw bedraden, waardoor je kwetsbaarder bent voor angst, depressie en andere geestelijke gezondheidsproblemen.

Gezondheidsproblemen veroorzaakt of verergerd door stress zijn:

  1. Depressie en angst
  2. Pijn van welke aard dan ook
  3. Slaapproblemen
  4. Auto-immuunziekten
  5. Spijsverteringsproblemen
  6. Huidaandoeningen, zoals eczeem
  7. Hart- en vaatziekten
  8. Gewichtsproblemen
  9. Vruchtbaarheidsproblemen
  10. Denk- en geheugenproblemen

Tekenen en symptomen van stress-overbelasting

Het gevaarlijkste aan stress is hoe gemakkelijk het op je kan kruipen. Je went er aan. Het begint vertrouwd te worden, zelfs normaal. Je merkt niet hoeveel het je beïnvloedt, zelfs als het een zware tol vraagt. Daarom is het belangrijk om op de hoogte te zijn van de meest voorkomende waarschuwingssignalen en symptomen van teveel stress.

Cognitieve symptomen

  • Geheugenproblemen
  • Onvermogen om te concentreren
  • Slecht oordeel
  • Alleen het negatieve zien
  • Angstige of razendsnelle gedachten
  • Constant je zorgen maken

Emotionele symptomen

  • Depressie of algemene onvrede
  • Angst en opwinding
  • Sombere stemming, prikkelbaarheid of woede
  • Overweldigd voelen
  • Eenzaamheid en isolatie
  • Andere mentale of emotionele gezondheidsproblemen

Lichamelijke symptomen

  • Pijntjes en kwaaltjes
  • Diarree of obstipatie
  • Misselijkheid, duizeligheid
  • Pijn op de borst, snelle hartslag
  • Verlies van het libido
  • Frequente verkoudheid of griep

Gedrag symptomen

  • Meer of minder eten
  • Te veel of te weinig slapen
  • Terugtrekken van anderen
  • Vertraging of verwaarlozing van verantwoordelijkheden
  • Gebruik van alcohol, sigaretten of medicijnen om te ontspannen
  • Zenuwachtige gewoonten (bijvoorbeeld nagelbijten, heen en weer lopen)

Oorzaken van stress

De situaties en druk die stress veroorzaken, worden stressoren genoemd. Meestal denken we dat stressoren negatief zijn, zoals een vermoeiend werkschema of een moeilijke relatie. Alles wat jouw hoge eisen stelt, kan echter stressvol zijn. Dit omvat ook positieve gebeurtenissen zoals trouwen, een huis kopen, naar school gaan of een promotie ontvangen.

Natuurlijk wordt niet alle stress veroorzaakt door externe factoren. Stress kan ook intern of zelf gegenereerd zijn. Dit gebeurd wanneer je je overdreven druk maakt over iets dat al dan niet kan gebeuren, of als je irrationele, pessimistische gedachten hebt over het leven.

Tot slot, hangt het ook af van jouw eigen perceptie op de situatie. Iets dat voor jou stressvol is, is dat voor iemand anders totaal niet. Terwijl sommigen van ons doodsbang zijn om voor mensen te spreken, vinden anderen dat geweldig. Waar de ene persoon goed functioneert onder druk en het beste presteert in de schijnwerpers, zal een ander stoppen wanneer de werkeisen hoger worden. En terwijl jij misschien plezier beleeft aan het zorgen voor andere mensen, kunnen anderen dat overweldigend zwaar vinden.

Veelvoorkomende externe oorzaken van stress zijn:

  • Grote veranderingen in het leven
  • Werk of school
  • Relatieproblemen
  • Financiële problemen
  • Te druk zijn
  • Kinderen en familie

Veel voorkomende interne oorzaken van stress zijn:

  • Pessimisme
  • Onvermogen om onzekerheid te accepteren
  • Stijf denken, gebrek aan flexibiliteit
  • Negatieve zelfpraat
  • Onrealistische verwachtingen / perfectionisme
  • Alles of niets houding

Wat is stressvol voor jou?

Welke gebeurtenis of situatie je ook stress geeft, er zijn manieren om met het probleem om te gaan en je balans te herstellen. Enkele van de meest voorkomende bronnen van stress in het leven zijn:

Stress op het werk

Hoewel stress op de werkplek normaal is, kan overmatige werkstress je productiviteit en prestaties beïnvloeden, je lichamelijke en emotionele gezondheid beïnvloeden en je relaties en privéleven beïnvloeden. Het kan zelfs het verschil betekenen tussen succes en falen op het werk. Wat je werk ook is, er zijn maatregelen die je kan treffen om jezelf te beschermen tegen de schadelijke gevolgen van stress. En er zijn altijd dingen die je kan doen om je werkplezier te verhogen.

Baanverlies en werkloosheid

Het verliezen van een baan is een van de meest stressvolle ervaringen van het leven. Het is normaal om je boos, gekwetst of depressief te voelen. Je verdrietig te voelen over alles wat je hebt verloren, of je angstig te voelen over de toekomst. Baanverlies en werkloosheid brengen veel veranderingen met zich mee, die je doelen en zelfrespect kunnen doen verslappen. Hoewel de stress overweldigend kan lijken, zijn er dingen die je kunt doen om sterker, veerkrachtiger en hernieuwd uit de situatie te komen. Je kan dus zeker dingen doen tegen stress door werkeloosheid.

Mantelzorg stress

De eisen van mantelzorg kunnen overweldigend zijn, vooral als je het gevoel hebt geen controle te hebben over de situatie. Als de stress van de zorg hoog blijft, kan dit negatieve gevolgen hebben op je eigen gezondheid, relaties en humeur. Uiteindelijk kan het zelfs leiden tot een burn-out. Het is belangrijk om hulp te vragen en de druk niet alleen op te lossen. Lees hier wat je kan doen tegen mantelzorgstress.

Verdriet en verlies

Omgaan met het verlies van iemand of iets waar je van houdt is ook een grote stressbron is het leven. Vaak, kunnen de pijn en stress van het verlies je overweldigen. Je kunt allerlei moeilijke en onverwachte emoties ervaren, van shock of woede tot ongeloof, schuldgevoelens en verdriet. Hoewel er geen goede of slechte manier is om te rouwen, zijn er gezonde manieren om de pijn het hoofd te bieden die na verloop van tijd je verdriet kunnen verlichten. Ze helpen je om het verlies het hoofd te bieden, een nieuwe betekenis te vinden in het leven en verder te gaan.

Hoeveel stress is teveel?

Vanwege de wijdverspreide schade die stress kan veroorzaken, is het belangrijk om je eigen limiet te kennen. Maar hoeveel stress “te veel” is, verschilt van persoon tot persoon. Sommige mensen lijken in staat te zijn om met alle stoten van het leven om te gaan, terwijl anderen de neiging hebben af ​​te brokkelen door kleine obstakels of frustraties. Sommige mensen leven zelfs optimaal op de opwinding van een hogere stress levensstijl.

Factoren die van invloed zijn op uw stresstolerantieniveau (dit is de hoeveel stress die je aankan) zijn onder meer:

Je ondersteuningsnetwerk. Een sterk netwerk van ondersteunende vrienden en familieleden is een enorme buffer tegen stress. Wanneer je mensen hebt waarop je kunt rekenen, lijkt de druk van het leven niet zo overweldigend. Aan de andere kant, hoe eenzamer en meer geïsoleerd je bent, des te groter is je kans om te bezwijken onder stress.

Je gevoel van controle. Als je vertrouwen hebt in jezelf en je vermogen om gebeurtenissen te beïnvloeden en in uitdagingen te volharden, is het makkelijker om stress op de voet te volgen. Aan de andere kant, als je gelooft dat je weinig controle hebt over je leven – dat je overgeleverd bent aan je omgeving en omstandigheden, met een beperkt vermogen om veranderingen aan te brengen – zal stress je eerder uitschakelen.

Je houding en vooruitzicht. De manier waarop je naar het leven en de onvermijdelijke uitdagingen kijkt, maakt een enorm verschil in je vermogen om met stress om te gaan. Als je over het algemeen hoopvol en optimistisch bent, ben je minder kwetsbaar. Mensen die goed tegen stress kunnen hebben de neiging om uitdagingen te omarmen, hebben een sterker gevoel voor humor, geloven in een hoger doel, en accepteren verandering als een onvermijdelijk deel van het leven.

Je vermogen om met je emoties om te gaan. Als je niet weet hoe je jezelf moet kalmeren als je verdrietig, boos of onrustig bent, heb je meer kans om gestrest en opgewonden te worden. Het vermogen om je emoties te herkennen en deze op de juiste manier aan te pakken, kan je tolerantie voor stress vergroten en je helpen terug te vechten tegen tegenspoed.

Je kennis en voorbereiding. Hoe meer je weet over een stressvolle situatie – inclusief hoe lang het zal duren en wat je kunt verwachten – hoe gemakkelijker het is om ermee om te gaan. Als je bijvoorbeeld een operatie ondergaat met een realistisch beeld van wat je na de operatie kunt verwachten, zal een pijnlijk herstel minder stressvol zijn dan wanneer je verwachtte onmiddellijk alles te kunnen doen.

Verbeter je vermogen om met stress om te gaan

Ga bewegen. Je activiteitsniveau verhogen is iets wat je nu kunt doen om stress te verminderen en je beter te voelen. Regelmatige lichaamsbeweging kan je humeur opheffen en dienen als een afleiding van zorgen, waardoor je uit de cyclus van negatieve gedachten die stress voeden, kunt ontsnappen. Ritmische oefeningen zoals lopen, hardlopen, zwemmen en dansen zijn bijzonder effectief, vooral als je aandachtig traint (waarbij je je aandacht richt op de fysieke sensaties die je ervaart terwijl je beweegt).

Maak verbinding met anderen. De simpele daad van face-to-face praten met een ander mens kan hormonen veroorzaken die stress verlichten als je geagiteerd of onzeker bent. Zelfs een korte uitwisseling van vriendelijke woorden of een vriendelijke blik van een ander kan helpen om je zenuwstelsel te kalmeren. Dus, breng tijd door met mensen die je een goed gevoel geven en laat je verantwoordelijkheden je niet tegenhouden om een sociaal leven te hebben. Als je geen hechte relaties hebt, of als je relaties de bron zijn van je stress, maak er dan een prioriteit van om sterkere en meer bevredigende relaties op te bouwen.

Betrek je zintuigen. Een andere snelle manier om stress te verlichten is door een of meer van je zintuigen te gebruiken: zicht, geluid, smaak, geur, aanraking of beweging. De sleutel is om de dingen te vinden die voor jou werken. Maakt een bepaald liedje je kalmer? Voel je je beter door het ruiken van lekkere geurkaarsen? Of helpt je huisdier je rustig worden? Iedereen reageert anders op dingen die je zintuigen waarnemen. Dus experimenteer wat voor jou het beste werkt, gebruik je zintuigen tegen stress.

Leer ontspannen. Je kunt stress in je leven niet volledig elimineren, maar je kunt bepalen hoeveel het je beïnvloedt. Ontspanningstechnieken zoals yoga, meditatie en diepe ademhaling activeren de ontspanningsreactie van het lichaam. Het zorgt voor een staat van rust die het tegenovergestelde is van de stressreactie. Wanneer je regelmatig oefent, kunnen deze activiteiten je dagelijkse stressniveaus verminderen en gevoelens van vreugde en rust stimuleren. Ze verhogen ook je vermogen om kalm te blijven tijdens druk.

Eet een gezond dieet. Het voedsel dat je eet, kan je humeur verbeteren of verergeren en je vermogen om met de stressoren van het leven om te gaan beïnvloeden. Het eten van bewerkt voedsel en gemaksvoedsel, geraffineerde koolhydraten en zoete snacks kunnen de symptomen van stress vergroten. Een dieet dat rijk is aan verse groenten en fruit, hoogwaardige eiwitten en omega-3 vetzuren, kunnen je helpen om beter om te gaan met stress.

Pak je rust. Je moe voelen kan stress veroorzaken doordat je irrationeel gaat denken. Tegelijkertijd kan chronische stress je slaap verstoren. Of je nu moeite hebt om in slaap te vallen of ’s nachts in slaap te blijven, er zijn tal van manieren om je slaap te verbeteren, zodat je minder gestrest bent. Door veel rust te hebben ben je productiever en voel je je emotioneel in balans.

Herken jij je in dit blogbericht? Doe hieronder de stresstest en kom erachter in welke mate jij last hebt van stressklachten!

Reactie plaatsen

Wij gebruiken cookies